9 ayda 186 pazara satış, 2 milyar doları aşan gelir
Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) kayıtlarına göre Türk halı sektörü, küresel gerilimler ve taşımacılıktaki aksaklıklara karşın üretim ve dış satım gücünü korudu. Yılın 9 aylık döneminde 186 ülke ve serbest bölgeye toplam 391 milyon 984 bin metrekare halı gönderildi; bu satışlardan 2 milyar 17 milyon 127 bin dolar döviz girdisi sağlandı. Böylece sektör, 9 ayda 391,9 milyon metrekarelik ihracatla 2 milyar dolarlık eşiğin üzerine çıktı.
Ürün gruplarında makine halısı açık ara önde
Verilere göre ihracat kompozisyonunda makine halıları ilk sırada yer aldı ve 1 milyar 563 milyon 158 bin dolar pay oluşturdu. Makine halılarını, 351 milyon 666 bin dolarla tufte halılar izledi. El halıları 92 milyon 196 bin dolar, kilimler ise 10 milyon 107 bin dolar gelirle tabloyu tamamladı.
Bölgesel ve ülke bazında liderler
Bölgelere göre en yüksek dış satış 605 milyon 608 bin dolarla Amerika kıtasına yapıldı. Onu 515 milyon 330 bin dolarla Orta Doğu ve 331 milyon 741 bin dolarla Avrupa ülkeleri takip etti.
Ülke sıralamasında ABD, yüzde 16,6 artışla 448 milyon 37 bin dolar ihracat hacmine ulaşarak liderliğini sürdürdü. ABD’yi, yüzde 9,4 artış ve 181 milyon 323 bin dolarla Suudi Arabistan, yüzde 23,4 artış ve 114 milyon 187 bin dolarla İngiltere izledi.
Kaplan: Yıl sonu hedefi revize edildi
TİM Halı Sektör Kurulu Başkanı İskender Kaplan, mevcut küresel zorluklara rağmen sektörün geçen yılki ihracat seviyelerini koruduğuna dikkat çekti. Normal koşullarda yüzde 15–20 bandında büyüme beklediklerini belirten Kaplan, Hürmüz Boğazı çevresindeki gelişmeler ile Ukrayna-Rusya Savaşı gibi jeopolitik risklerin bu ivmeyi sınırladığını söyledi.
Kaplan, değerlendirmesinde şu ifadeleri kullandı: "Halı sektörü olarak her zaman büyüme odaklı çalışıyoruz. Ancak hammadde, emtia ve en önemlisi lojistikte yaşanan büyük sıkıntılar olmasaydı, bugün en az yüzde 15 daha artı da olurduk. Yaşanan aksaklıklar nedeniyle başlangıçta 3,5 milyar dolar olarak koyduğumuz yıl sonu ihracat hedefimizi aşağı yönlü revize etmek zorunda kaldık."
Lojistikte maliyet şoku, sınırda uzun bekleyiş
Sektörün en büyük darboğazının taşımacılık ve maliyetlerde yoğunlaştığını vurgulayan Kaplan, özellikle Orta Doğu hattında navlunların sert şekilde yükseldiğini aktardı. Daha önce Katar, Dubai, Umman ve Kuveyt hatlarında konteyner ile yapılan sevkiyatların 1.500 dolardan 10 bin dolara kadar çıktığını belirtti. Ayrıca Suudi Arabistan üzerinden yürütülen karayolu taşımalarında transit vize süreçlerindeki sorunların sevkiyatları doğrudan aksattığını ifade etti.
Kaplan’a göre çok sayıda tırın sınır kapılarında beklemesi, depoların dolması ve akışın yavaşlaması; yalnızca teslimat sürelerini değil, üretim planlamasını ve ihracat temposunu da olumsuz etkiliyor. Bu tablo, sektörün yıl sonu performansında aşağı yönlü revizyon ihtiyacını güçlendiriyor.
Dayanıklılık ve pazar çeşitliliği öne çıkıyor
Tüm bu zorluklara karşın, Türkiye’nin 186 ülke ve serbest bölgeye ulaşan geniş pazar ağı, ihracatın ivmesini desteklemeyi sürdürüyor. Makine halısındaki güçlü konum ve Amerika kıtasında yakalanan hacim, sektörün dış şoklara rağmen istikrar arayışının altını çiziyor. Sektör paydaşları, lojistik kanalların normalleşmesi ve maliyetlerin dengelenmesi halinde, satışların yeniden çift haneli artış patikasına girebileceğini değerlendiriyor.
Yorumlar